رأى خود خطا كند بايد در آيه شرط ميشد كه اگر خطا كردند و بفسق و خلاف رأى دادند از آنها اطاعت نكنيد ، چنان كه در سوره ى عنكبوت آيت 8 در وجوب اطاعت پدر و مادر شرط شده است كه اگر امر كردند فرزند را كه كافر شود اطاعت نكند ، و در اطاعت « أُولِي الأَمْرِ » كه اساس دين و اجتماع مسلمين است اين شرط لازمتر بود پس چون شرط نشده است معلوم است كه مقصود شخص معصوم است ، و مفسّرين با آنكه تصديق نموده اند : از كلمه ى « أُولِي الأَمْرِ » معنى معصوم فهميده مىشود گفته‌اند : مقصود رأى اهل حلّ و عقد است كه مصون از خطا است ، و البتّه اين درست نيست ، كه افراد جايز - الخطا باشند بلكه ممكن باشد كه كافر شوند و چون رأى چند نفر از آنها با يكديگر موافق شد مطابق با مصلحت و مصون از خطا باشد ، بلى رأى اهل حلّ و عقد ، و مردم درست - كار و موجّه براى حفظ اجتماع و رعايت نظم جامعه البتّه لازم الاتّباع است ، چون اين حكم طبيعى است كه در تمام اجتماعات بشرى پيروى مىشود و كوه نشينان و مردم بيابانگرد هم رأى ريش سفيدها و بزرگتران خود را در كارهاى اجتماعى و قضاوتها اطاعت ميكنند ليكن مسأله ى دين و وجوب اطاعت « أُولِي الأَمْرِ » كه از جانب خدا معيّن شده است مسأله اى است بالاتر از اين جور توجيه و اعمال نظر . « فَإِنْ تَنازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوه إِلَى اللَّه وَالرَّسُولِ » 59 طبرى : يعنى اگر شما با يكديگر يا با « أُولِي الأَمْرِ » اختلاف در امر دين داشتيد مراجعه كنيد بكتاب خدا و به خود پيغمبر ( ص ) در حياتش و بسنّت او بعد از وفاتش . مجمع : يعنى آنچه از كارهاى دين مورد اختلاف شما شد به خدا و رسول مراجعه كنيد و پس از فوت رسول ( ص ) بامامهائيكه جانشين او هستند ، چون حافظ دين او هستند . تفسير ابو السعود : بعضى از منكرين قياس گفته‌اند اين جمله دليل است بر اينكه قياس صحيح نيست ، چون در مورد اختلاف بايد به خدا و رسول مراجعه كنند نه بقياس و رأى خود ، ليكن بر خلاف ادّعاى منكرين قياس اين جمله ميفهماند : احكام سه دسته‌اند : 1 - بوسيله ى كتاب فهميده مىشود . 2 - بوسيله ى سنّت استفاده و كشف مىشود ، 3 - بوسيله ى قياس است كه رد بكتاب و سنّت باشد ، چون گفته شده